Hoe ik GenAI ben leren waarderen

Gepubliceerd op 10 oktober 2026 om 01:46

Ik ga met de deur in huis vallen: oorspronkelijk was ik huiverig tegenover generatieve AI en eigenlijk tegenover alles wat met AI te maken had. Onbekend is onbemind.

Mensen uit het vak hadden me toen al gezegd dat je als schrijver best de mogelijkheden en het ding zelf leerde kennen. Ik wist het helemaal niet. De meningen over AI zijn sterk verdeeld en het onderwerp polariseert het boekenlandschap steeds meer.

Mijn liefde voor AI is niet onvoorwaardelijk. Ik ben zeker voor wettelijke normen en regels, maar ik vrees dat men op de verkeerde mensen aan het schieten is. Die kleine indie-auteur die een AI-cover gebruikt, moet terechtgewezen worden. De uitgever die, om zijn kop boven water te houden, overschakelt op AI-covers, moet volgens sommigen geboycot worden.

Wat me het hardst stoort in het hele debat, is dat het bij veel mensen niet enkel blijft bij: ik wil geen boek met een AI-cover kopen. Sommigen benoemen zichzelf tot moraalridders van het web en vinden dat deze boeken niet eens bestaansrecht hebben. Steeds meer van die roeptoeters beginnen het debat op sociale media over te nemen en de regels te bepalen, waardoor de mensen die uit financiële noodzaak voor AI kozen nog verder van huis zijn.

Huur dan een kunstenaar. Hier wringt dus het schoentje. Veel van die indie-auteurs gebruikten vroeger stockfoto's en waren nooit het publiek voor die kunstenaar. Alleen was dit vroeger geen probleem.

Nu is er AI en krijg je de vinger van de moraalridders. Blijkbaar steel ik dus van kunstenaars die ik nooit zou hebben ingehuurd. Ik vind persoonlijk ook dat grote uitgeverijen die de middelen hebben deze kunstenaars moeten betalen. Voor hen zijn die rendabel. Maar ja, soms worden die vervangen door AI, omdat grote winst nog grotere winst moet worden.

Feit is dat er veel boeken op de markt komen die er zonder AI nooit zouden zijn geweest. Veel mensen willen hun boek uitbrengen en zien dankzij AI de kans om een cover te maken en wat redactie te doen. Ik ga me niet uitspreken over contentfarms die volledig AI-gegenereerde boeken uitgeven. Mijn oordeel daarover is dat ik dit discutabel vind, omdat het dikwijls om non-fictie gaat die volgens mij niet op geverifieerde bronnen gebaseerd is. AI-proza is bovendien ook niet echt mijn ding.

Dus dat heb ik even duidelijk gezegd. Waarom vind ik AI dan wel leuk voor plaatjes en filmpjes? De eenvoudige waarheid: omdat ik compleet niet kan tekenen, maar visuele ondersteuning me wel helpt bij het schrijven. Het maakt mijn personages zichtbaar voor mij, zodat ik met mijn ADHD alweer wat minder concentratie nodig heb om dat beeld zelf vast te houden. Ook helpt AI me met taalcorrectie op een niveau dat verder gaat dan wat Word kan. Dat helpt om een eerste versie werkbaarder te maken met mijn dyslexie.

Dus ja, ik begon ook voordelen te zien. Op een gegeven moment ben ik onverwacht in een zware depressie beland. Ik werd wakker en leek wel gewist. Ik was somber, had amper energie en zat op het randje van levensmoe zijn. Vermoedelijk zat er een hormonale verandering tijdens mijn overgang achter, maar ik reageer compleet verkeerd op antidepressiva en wilde mezelf daardoor niet nog verder de problemen in helpen.

Ik ben toen plaatjes gaan genereren. Ik was zo op dat ik geen andere creatieve uitlaatklep had. Zo ben ik stilaan weer uit die depressie geraakt.

Voor alle mensen die me nu iets willen verwijten: ja, ik heb sommige van mijn covers met AI gemaakt. Ik vond niemand binnen mijn budget. Wie vindt dat ik die boeken dan maar niet had moeten uitgeven, mag dat vinden. Wie ze daarom niet wil kopen, mag het laten. Dat ik daardoor niet overal welkom ben, neem ik erbij. Het waren trouwens ook dezelfde mensen die me destijds in de ratrace hebben gegooid, waardoor ik meer geld in mijn hobby ben gaan steken dan ik van plan was, terwijl ze mijn boeken uiteindelijk ook niet kochten.

Dus geen AI gebruiken om een ander te plezieren? Een ander die ook niets voor mij doet? Daar kwam het voor mij uiteindelijk op neer. Zo besloot ik dat ik op de eerste plaats zelf tevreden moet zijn met de cover. Ik ben daarin een flexibele schrijver. Mensen van de Maan werd een novelle in plaats van een roman. Er was budget over en daarmee huurde ik een menselijke coverartiest in. Ik vond eerlijk gezegd niet dat AI de juiste prehistorische sfeer kon weergeven.

Zou ik mijn AI-covers ooit vervangen? Mogelijk, als al die mensen die me afbreken omdat ik GenAI niet volledig verwerp ervoor zouden betalen. Helaas heb ik niet het netwerk en het bereik om dat geld bij elkaar te rapen.

De paradox is dus dat degenen die AI boycotten en veroordelen het probleem juist erger kunnen maken. Minder verkoop betekent minder budget om een artiest in te huren, dus meer AI, dus mogelijk nog minder verkoop en uiteindelijk ... En ja, ze gaan dan natuurlijk hun gif spuien zodra ze AI zien en zo het algoritme meevoeden, waardoor ze nog meer AI te zien krijgen.

Ik krijg hoofdpijn van Picasso of de CoBrA-beweging. Wie dat mooi vindt: alle respect, maar ik ga het niet liken of er commentaar op geven, omdat ik dat soort werk minder op mijn tijdlijn wil zien. Werk van kunstenaars die ik waardeer, zal ik altijd blijven liken.

Afbeelding: AI-interpretatie van mijn evolutie naar AI.

Reactie plaatsen

Reacties

Er zijn geen reacties geplaatst.

Maak jouw eigen website met JouwWeb